Het is gemakkelijk voorstelbaar, dat er gradaties van Xi zijn. De een is bijvoorbeeld structureel nieuwsgieriger dan de ander of nog grenzelozer. Anders gezegd: extra intens, extra complex en extra gedreven.
In de figuur staat 'mate van Xi' in het hart, omdat het naar mijn ervaring als een versterkingsfactor voor de hele Xidentiteit werkt.
Naarmate je extra intelligentie sterker is, worden sommige facetten opvallender, anderen uitgebreider, of luistert het nauwer hoe je er mee omgaat, wil je maximale expressie bereiken.

Het is relevant om je bij je herkenning van de zes facetten van de Xidentiteit rekenschap te geven van dit zevende facet: de mogelijkheid dat je bepaalde eigenschappen sterker of minder sterk hebt dan andere Xi-ers in je omgeving.

Extreme mate van Xi

Bij extreme Xi verwacht je dat de communicatie in een extra versnelling gaat, de gedachtesprongen nog groter zijn..... of is er nog meer aan de hand?

Er is weinig literatuur over 'extreme giftedness' beschikbaar.
Het betreft immers een zeer beperkt aantal mensen, zo'n 6% van die ‘2%’ hoogbegaafden, dat is ongeveer 0,1% van de totale populatie. In Nederland hebben we het dan over zo'n 20.000 van de 320.000 hoogbegaafde inwoners. De economische behoefte om er aandacht aan te besteden is gering. Anderzijds is het gegevensmateriaal relatief beperkt en in het licht van 'zoveel diversiteit', extra divers.

Op grond van de beschikbare literatuur, maar ook uit eigen waarneming, hebben wij vastgesteld dat extreme Xi-ers inderdaad nog een stap verder gaan in cognitief vermogen.

naar boven

Xi-ers zijn, vergeleken met normaal intelligenten, goed in staat om informatie op een nieuwe manier te structureren en daardoor nieuwe relaties te leggen tussen aanvankelijk gescheiden gebieden.
Waar normaal intelligenten bekwaam zijn in analyse, zijn Xi-ers bovendien sterk in synthese.

Extreme Xi-ers zijn in staat om simultaan te analyseren en te synthetiseren. Zij werken vanuit een helikopterblik, maar houden tegelijk alle mieren op de grond in de gaten. Ze verliezen zich niet in die details, hun perceptie is zowel globaal als gedetailleerd. Dat is het resultaat van extreem efficiënte informatieverwerking, die voor hen automatisch plaats vindt. Daarmee zijn ze bij uitstek geschikt voor de creatie van systemen die op nieuwe paradigma's zijn gestoeld. Succesvolle of spraakmakende voorbeelden zijn Newton en Einstein of Tim Berners-Lee, de uitvinder van het World Wide Web in de wetenschap en bijvoorbeeld Balanchine in ballet, Picasso in schilderkunst, of Johan Cruijff in voetbal.

Een ander punt van herkenning kan het feit zijn dat ze hun superieure vermogen om ideale structuren te ontwerpen ook toepassen op het beeld van anderen en op het zelfbeeld dat ze van zichzelf vormen. Weinigen zijn in staat, evenmin als zijzelf, daar volledig aan te voldoen.

Als extreme Xi-ers goed in hun vel steken, zijn ze herkenbaar aan meer dan excellente plannen en een buitensporige gedrevenheid en energie om deze allemaal tegelijk te realiseren.
Als ze niet goed in hun vel steken, lopen ze het risico bij ieder project vast te lopen in onrealistische verwachtingen over hun eigen mogelijkheden en een navenant negatief zelfbeeld.

Het is nu eenmaal de onvermijdelijke consequentie van hun buitengewone ongewoonheid om kwetsbaar te zijn voor niet begrepen of niet op hun waarde geschat worden. Maar het betreden van nog onbekend terrein, of bedenken wat nog niemand bedacht heeft, is een waanzinnige uitdaging die ze met beide handen aanpakken en waar ze 200% van kunnen genieten.